« Dışarıdan bakınca yerleşmiş görünüyordum. Ama bazı hayatlarda yerleşmek önce evrakta oluyor. İnsan bir kente önce belgeleriyle varıyor, kendisi daha sonra. »

Sesten müziğe, ardından tekrar sese uzanan bir ilgi ve hayranlığın, yarım asırlık bir merakın dökümü ve muhasebesinin ikinci bölümü. Sese odaklı bir otobiyografi denemesinin kapanış faslı.

« Latronico kitabı kurgulayışıyla elini gösteriyor: Kitap bir deneyimler ve mülkiyet kataloğu, bir 21. yüzyıl hicvi. […] Kitabı okuma deneyimi, vasat bir oyuncunun usta karşısında hızlıca yenilişini izlemek gibi. Kahramanlarla beraber okur da yeniliyor. »

Kirsty Bell’in hem kendi duygularını
hem de yabancısı olduğu bir toplumu ve kenti anlamak/anlamlandırmak üzere çıktığı yolculuğun düşündürdükleri.

« Bu kısa günler şehrin ruh hâlini, ritmini değiştiriyor, kenti gecenin başkentine çeviriyor. Bedenin havayla, zamanla kurduğu ilişkiler değişiyor. »

« [Ü]retmek için kimi zaman
insan durmak istiyor, sakince duvarları izlemek. »

Dünyanın önde gelen kulüplerinden Berlin’deki Berghain ve Londra’daki fabric üzerinden rave’in mekânla ilişkisi ve bu mekânların toplumsal tarihi üzerine.

« Berlin belki hayalimizdeki Avrupa değil, ancak bu şehri özel kılan şey sadece binaları değil, aynı zamanda insanlarıdır. »

« Bugün İstanbul’da, Barselona’da, Berlin’de, Detroit’te bir gece kulübünden bir diğerine bağlanmak gecenin içinde yürümek gibi. »

« Çocukken poz verdiğim sokaklardan yeniden geçiyor muyum bilmiyorum, fark etsem büyük tesadüf derim. »

Cem Kaya’nın Türkiye’den Almanya’ya göçü müzik üzerinden okuyan belgeseli Aşk, Mark ve Ölüm, Almanya’nın
en az bilinen en büyük müzik sahnesini tanıklıklarla ve arşiv belgeleriyle
ortaya koyuyor.

« Herkesinki gibi biricik olan göç hikâyesini gurbet romantizmine dalmadan ifade etmek ne kadar mümkünse, o kadar onun peşindeyim. »

Umut Azad Akkel’in Berlin’in en büyük boşluğu Tempelhofer Feld’de yer alan işi “The Path”, İstanbul’dan yola çıkan ve katılımcı oluşuyla da sanatçının tek müellif olma illüzyonunu kıran bir proje.

Hızlı ve ücretsiz COVID-19 test hizmeti veren merkezler şehre yayılırken Admiralbrücke’de “korona partisi” düzenleniyor. Sağlık çalışanlarının dahi aşılanamadığı sayısız ülke varken sorumluluğa ilişkin sorular birikiyor.

Pazarcıdan dinlenen “yarı bilimsel yarı sivil toplumcu şahane bir nutuk” ve ikinci el meyve sebze pazarları üzerine.

« Burada bu yabancı yerde kuralların benden uzakta aktığı ve temel durumlar dışında benden bir beklentisi olmayan bu yerde, ben beklentiler yaratmalıyım. Yani başladığım oyun burada kendini yeniden kurgulayacak. »

Şehirleşme süreçleri ile dijitalleşme teknokapitalist dönemde birbirine geçmiş durumda. Farklı katmanlarda kendini belli eden bu dönüşüm, kentlinin kendi verisini gönüllü ya da gönülsüz paylaşmasının da önünü açıyor.

Şaşırtıcı büyük boşluklar, tarihi şehir merkezinin bir dönemde yıkıntıya uğradığını ve aynı şekilde yeniden yapılmasını engelleyen bir dönüşüm geçirdiğini gösteriyor. Hangi Avrupa şehri böylesi bir dönüşüm geçirdi?

« [M]ekân, ekranlarımızdan basitçe deneyimleyebileceğimiz bir gerçeklik değil […] Kendine bakmadığın, başkalarını izlediğin, gözlemlediğin bir deneyim; dokunduğun, tüylerinin diken diken olduğu, bedeninle hissettiğin. »

Kimi zaman yatay kimi zaman dikey duran, kentin orasına burasına atılmış yataklar görmek mümkün Berlin’de. Herkesin üzerinde en az beş altı saat geçirdiği bu nesne daha ciddi düşünülmeyi hak ediyor.

Zeus sunağının kilometrelerce yol kat edip bir salona tıkılmakla kaybettiği en önemli şey gökyüzü değil, topografya.

Her sene dünyanın dört bir yanından insanın akın akın geldiği, herkese
var olma şansı veren Berlin, iyice Türkiye’nin şehirlerinden biri gibi oldu. Duvarın ikiye böldüğü hayatlar, insanlar, ilişkiler bugün yok, ama bugün yeni duvarları var Berlin’in.

Haberlerin sıklıkla kurgu, hatta yalan olabildiği şu günlerde, iki polisiye yazarının bunun tersini başarması ve hayal mahsulü olan hikâye kurgularını, titiz arşiv araştırmalarına ve tarih okumalarına dayandırmaları üzerine.

Kent hakkı bireysel bir özgürlük meselesinden öte, ortak bir dert.
Bu ortak dert kimileri için tartışmalı olsa da, kentin yaşayanlara ait olduğu gerçeğini kabullenerek yaşam alanları hakkında müşterek tartışmalar başlatmak ve sürdürmek önemli.

« Bu yazı benim günah çıkarmam olsun, şimdiye kadar övmekten hiç de geri kalmadığım Babylon Sineması’nın eksik (veya yanlış) bulduğum taraflarını anlatmama aracılık etsin. »

« Tren, dörtnala koşan at, kuş cıvıltısı, zil sesi… Ses yapay, oyunculuk abartı, film siyah beyaz… Sokakta hiç rastlayamayacağınız bir başkalık var. Ben gündelik yaşamımdan başka bir şey görmeye geliyorum buraya. »

Bir garsonluk deneyimi, “Stummfilm LIVE Festival” üzerine film gazeteciliği ve Yorckschlösschen tanıtımının
öyle ya da böyle birleştiği 20’ler
komedi filmleri temalı bir derleme.

Berlin talepsiz ve çirkin bir şehir.
Öte yandan metropol normlarına
dahil olmayan şeyler vadediyor: Sonu olmayan bir aylaklık imkânı, açık havada. Göllerini deneyimlemek insanın doğayla kurduğu ilişkiyi değiştiriyor. Berlin, beklenmedik bir su şehri.

« Başı önüne eğilmiş, yorgunluktan bitap düşmüş hâlde çünkü onun için
tek bir gece dünyada tam yüz yıla denk düşer. Ve gece gündüz demeden küf
ve rutubet içinde, efendisinin emirlerini yerine getirmek zorunda. »

« Dolaştıkça bina dile gelir, her mimari öğe kurgunun bir parçasıdır. Parreno Gropius-Bau’yu bir sergi yüzeyi, fonu
ya da taşıyıcısı olarak kullanmaz,
mekân başroldedir. Müzede yer alan avizelerden birkaçının ampulü tekinsizce yanıp söner, yanıp söner… »

« Berlin’in 1920’ler ‘bohemya’sı…
öte yandan aktarma istasyonlarındaki karmaşa… yaşayan sokaklar; insanların sokak alışverişleri, patates, çiçek tezgâhları, ayakkabı boyacıları ve aralarında geçen ufak sohbetler… »

« [S]inemada bireysel deneyimlerin insanlarca paylaşıma açıldığı, sinema çıkışı düşüncelerin dolaşıma çıktığı bir eleştirel heyecanı istiyorum... Babylon işte bu arzumun nesnesidir, günümüzde sinemayı yeniden düşünmenin şehri... »

Bir şehrin en önemli politikalarından
biri kültür sanat alanına yapılan yatırım. Bu yatırımın, şehirdeki hayata,
çokluğa, göçmenlere etkisi ve
katılımcı yaklaşımların dönüştürücü gücü üzerine.

Avrupa başkentleri arasında halen
en ucuzlarından biri olması, Berlin’e göçü artırıyor. Getto gözüyle bakılan mahallelerin dönüşüme girmesi de
ev bulmayı zorlaştırıyor. Ev konusunda sürekli uyanık olmak önemli.

Berlin’de sokakta yaşayan insanları
her an her yerde görmek mümkün. Merkezde, lüks caddelerde,
metro istasyonlarında, üniversite kütüphanelerinde… Devlet politikası
bir yana sokakta yaşamayan çoğunluk
—bizler ne biliyoruz onlar hakkında?

Yer, ev, aidiyet, memleket…
Hiçbiri kendiliğinden var olmuyor. Tersine, yeterince uğraşılınca her yer eve dönüşebiliyor; memleket oluyor. Hayat bitimsiz bir yerleşme ve göçme sürecinden başka bir şey değil galiba.

Bir şehir baştan aşağı yıkıldığında, nerede birikir enkazı?.. Berlin doğu
ve batı olarak ayrıldıktan sonra,
Batı Berlin’in yıkıntılarından oluşan
ve bugün Berlin’in en yüksek noktası olan, Türkçeye Şeytan Tepesi olarak çevrilebilecek Teufelsberg üzerine.

Unutmamak, unutturmamak üzerine kurulu şehir Berlin ve üzerine sürekli güzel hayaller kurulan nostaljik şehir İstanbul... Geçmiş daima bugünden daha iyi mi gerçekten; yoksa hafızanın inkârı, bir yandan da değişime karşı
bir direnç mi?

Bir apartman dairesinin verili prensiplerinin radikal bir şekilde yeniden düşünülmesi. Hejduk, insanı mekânı icat ederek yaşamaya zorlar.